Cách thiết kế phòng làm việc tại nhà giúp tăng năng suất

Phòng làm việc tại nhà giúp tăng năng suất khi nó giải quyết được ba việc: bạn ngồi lâu mà không đau lưng mỏi mắt, ít bị gián đoạn bởi tiếng ồn và người nhà, và có ranh giới rõ giữa giờ làm với giờ nghỉ. Đồ nội thất đẹp đến đâu cũng không bù được một chiếc bàn đặt ngược sáng hay một chiếc ghế sai chiều cao. Bài này đi theo thứ tự ưu tiên đó.

Chọn vị trí: không phải phòng nào trống cũng hợp

Lý tưởng nhất là một phòng riêng có cửa đóng được. Nếu không có, hãy chọn góc ít người qua lại, xa tivi và bếp. Một số vị trí hay được tận dụng:

• Phòng ngủ phụ: có cửa, yên tĩnh; có thể kết hợp giường sofa để làm phòng khách khi cần.
• Góc phòng ngủ chính: tiện nhưng khó tách việc khỏi nghỉ; nên dùng vách kệ hoặc rèm để che bàn làm việc buổi tối.
• Gầm cầu thang, chiếu nghỉ rộng: phù hợp nhà phố, cần kiểm tra ánh sáng và thông gió.
• Lô gia, ban công kín: sáng nhưng nóng; cần rèm chắn nắng và điều hòa hoặc quạt.

Nếu đang chọn mua nhà và làm việc tại nhà thường xuyên, hãy coi việc có thêm một phòng nhỏ yên tĩnh là tiêu chí khi xem nhà.

Đặt bàn theo ánh sáng

Đặt bàn sao cho cửa sổ ở bên cạnh, vuông góc với màn hình. Nếu ngồi quay lưng ra cửa sổ, màn hình bị chói và phản chiếu; nếu ngồi nhìn thẳng ra cửa sổ, mắt phải liên tục điều tiết giữa ánh sáng ngoài trời và màn hình tối hơn.

Ánh sáng nhân tạo cần có ba lớp: đèn trần chung, đèn bàn chiếu lên mặt giấy tờ và một nguồn sáng dịu phía sau màn hình để giảm tương phản khi làm buổi tối. Ánh sáng trung tính (khoảng 4000K) thường hợp với giờ làm việc ban ngày; buổi tối có thể chuyển sang tông ấm hơn. Xem thêm cách phối các lớp đèn trong bài bố trí lớp ánh sáng trong căn phòng.

Bàn, ghế và màn hình đúng tư thế

Không cần ghế đắt nhất, nhưng cần đúng kích thước cơ thể bạn. Một số mốc dễ kiểm tra:

• Khi ngồi, bàn chân đặt phẳng trên sàn, đùi gần song song mặt đất; nếu ghế cao quá, dùng kê chân.
• Khuỷu tay gập khoảng góc vuông khi đặt trên bàn phím, vai thả lỏng.
• Mép trên màn hình ngang hoặc hơi thấp hơn tầm mắt, cách mắt khoảng một sải tay.
• Ghế có tựa lưng đỡ phần thắt lưng.

Nếu làm việc với laptop cả ngày, hãy dùng giá đỡ để nâng màn hình kết hợp bàn phím và chuột rời. Bàn nâng hạ cho phép đổi tư thế đứng ngồi trong ngày, hữu ích cho người ngồi nhiều giờ.

Tiếng ồn: kẻ thù của sự tập trung

Nhà phố Việt thường ồn tiếng xe, tiếng hàng xóm; chung cư có tiếng khoan, tiếng trẻ con. Các cách giảm ồn theo mức chi phí:

Tai nghe chống ồn là giải pháp nhanh nhất khi chưa thể sửa phòng.

Điện, mạng và dây cáp

Một góc làm việc tốt cần đủ ổ cắm ngay trên hoặc dưới bàn, tránh dây nối dài chạy ngang lối đi. Nếu sửa nhà, hãy kéo dây mạng LAN đến vị trí bàn làm việc; kết nối có dây ổn định hơn Wi‑Fi khi họp video. Máng giấu dây dưới mặt bàn giúp góc làm việc gọn hơn hẳn. Những gia đình muốn đi xa hơn có thể tham khảo tích hợp công nghệ nhà thông minh để hẹn giờ đèn, rèm và điều hòa cho phòng làm việc.

Lưu trữ để mặt bàn luôn trống

Mặt bàn bừa bộn kéo sự chú ý của bạn đi liên tục. Quy tắc đơn giản: trên mặt bàn chỉ có thứ dùng hằng ngày. Giấy tờ đang xử lý để trong khay, hồ sơ lưu trữ vào tủ có cửa, đồ dùng văn phòng vào ngăn kéo. Kệ treo tường phía trên bàn tận dụng chiều cao nhưng nên giới hạn đồ trưng bày để không rối mắt khi ngẩng lên.

Màu sắc, cây xanh và cảm giác

Màu dịu như xanh lá xám, xanh dương nhạt, be hoặc gỗ tự nhiên tạo nền yên tĩnh. Bức tường phía sau bạn sẽ xuất hiện trong các cuộc họp video, nên giữ nó gọn, có thể đặt kệ sách hoặc một bức tranh. Vài chậu cây dễ chăm như trầu bà, lưỡi hổ làm góc làm việc dễ chịu hơn. Bạn có thể đọc thêm về ảnh hưởng của màu sắc đến tâm trạng để chọn tông phù hợp.

Phòng làm việc dùng chung cho hai người

Nhiều cặp vợ chồng cùng làm việc tại nhà và phải chia một phòng. Cách bố trí phổ biến là đặt hai bàn quay lưng vào nhau hoặc hai bàn dọc hai bức tường đối diện, để người này họp trực tuyến thì tiếng nói không dội thẳng vào micro của người kia. Nếu chỉ có một bức tường dài, một bàn liền dài với vách ngăn thấp ở giữa là giải pháp gọn. Hãy thống nhất lịch họp trong ngày; người có nhiều cuộc gọi hơn nên được ưu tiên vị trí gần cửa để có thể ra ngoài khi cần.

Nếu con cái cũng học trực tuyến, hãy tách góc học của con ra khỏi phòng làm việc của bố mẹ thay vì dồn chung, vì mức độ ồn và nhịp nghỉ của trẻ rất khác người lớn.

Tạo ranh giới giữa làm việc và nghỉ ngơi

Làm việc tại nhà dễ khiến giờ làm kéo dài vô tận. Thiết kế có thể giúp: đóng cửa phòng làm việc khi hết giờ; với góc làm việc trong phòng ngủ, dùng tủ có cánh gập che bàn hoặc rèm kéo. Một số người đặt đèn bàn riêng chỉ bật trong giờ làm, tắt đèn như một “nghi thức” kết thúc ngày. Nhỏ, nhưng hiệu quả với nhiều người.